AYNALI (Mirror) LENS Nedir? Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Değerli fotografmania.com takipçileri; bu günkü konumuz başlıkta da yazdığı üzere aynalı lensler. Aynalı makinelerle karıştırmamanız için baştan uyarayım: Şuan bir lens incelemesindesiniz, makine değil.  Hem de çok farklı, enteresan, kalın ve iri lensleri inceliyorum bu yazımda. Aynalı lensler… Aynalı lenslerin ne olduklarını, nerelerde kullanıldıklarını, karakteristik özelliklerinin ne olduklarını ve aklımıza gelebilecek tüm detaylarını incelemeye çalıştım.

Aynalı Lens Nedir?

Aynalı lens, görüntüyü aynalar yardımıyla sensöre (ya da filme) düşüren objektif çeşididir. İçeriğinde merceklerden ziyade çukur-tümsek ve düz aynalar kullanılır. Gerçi bazı aynalı lens modellerinde hem ayna hem de mercek kullanılmıştır. Bazı marklar ise sadece ayna kullanır.

Aynalı lensler niçin icat edilmiştir?

Normal mercekli lenslerde uzun odak uzaklıkları ayarlayabilmek için fiziksel olarak uzun, kocaman ve hantal şekilde üretilebilmektedirler. Örneğin 1000 mm f11 gibi bir merceğin en az 50 cm ve 2-3 kg olması beklenir. Aynalı lensler merceklerden oluşmadıkları için çok daha hafif ve çukur aynalardan oluştukları için çok daha kısa olacaklardır. Fakat aynaların fiziksel özelliklerinden dolayı, kalınlıkları beklenilen oranda düşememiştir. Fiziksel olarak uzunluklarına karşın kalın birer görüntü vereceklerdir. Ağrılık olarak 500 ile 750 gr civarındadırlar.

Aynalı lenslerin özellikleri:

Fiziksel olarak nispeten küçük olduklarından dolayı kolay taşınabilirler. Daha az yer kaplarlar ve daha hafiftirler.

Aynalardan oluştukları için merceklerin oluşturabilecekleri görüntü kayıplarına rastlanmaz. Genelde tele lenslere göre keskinlikleri vasatın üzerindedirler.

Mercek barındırmadığından dolayı renk sapmaları yani CA oluşturmazlar.

Ayna sistemlerinden dolayı diyaframa sahip değildirler. Daha doğrusu sabit diyaframlıdırlar desek uygun olur. Genellikle 500 mm olanlar f8 veya f11, daha küçük olanlar f5.6 gibi bir değer alacaktır.

Aynalardan oluştuğu için çok enteresan bokehler verir. Bokehler içi boş yuvarlak yuvarlaktır. Bunlara katadioptic, donut veya çörek bokeh de denir. İç içe geçmiş halkalar gibi karakteristik bokehleri vardır. Bu tür bokehler kimi kullanıcılar severken kimi kullanıcılar nefret etmektedir.

İçerdikleri ayna sistemlerinden dolayı günümüz mercek lensleri teknolojisine benzer titreşim engelleme sistemleri içeremezler. Fakat ileride farklı bir titreşim engelleme sistemi peydah olursa o başka.

Kontrastları nispeten düşüktür. Sanatsal bir fotoğraf için muhakkak sayısal müdahale gerekecektir. Elektronik ortamlarda, çekilen fotoğrafların kontrastı arttırılabilir.

Pek çoğu Otomatik netlemeli değillerdir. Af üretilmemeleri için bir sebep olmamasına karşın benim kullandığım ve araştırmasını yaptığım birçok aynalı lens manuel netlemedir. Bildiğim kadarı ile otomatik olan sadece ‘Minolta af reflex 500mm f8’ lensi var. Fakat bununda netleme hızının az biraz yavaş olduğunu okumuştum.

Aynalı lensler, teleskoplara benzerler. Profesyonel teleskopların daha basiti gibi düşünülebilir. Dolayısı ile odak uzaklığı yeterli ise astronomi fotoğrafçılığı bile yapılır. Crop çarpanı yüksek makineler ile daha fazla yakınlaştırma yapılabilir.

Diyafram mekanizmaları olmadığı için kullanırken A modunda kullanılmasını tavsiye ederim. A ( diyafram öncelikli mod) modunda diyaframı siz ayarlarsınız ve perde hızını da makine ortama göre kendisi verir. Diyafram sabit olduğu için lazım olan enstantaneyi makine kendi vermelidir. Ters mantık ile ‘Diyaframı olmayan lenslerde niçin A modu kullanılır’ diye kafa yormayın diye açıklıyayım dedim.

Uzun odak uzaklığına sahip olduğu için ornito yani kuş fotoğrafçılığına uygundur. Tabi manüel netleme sizin için sorun olmayacaksa. Diğer taraftan da uzun odak uzaklıklı lenslerin zaten af hızları düşük olmakta. Yani af bir tarafa mf bir tarafa…

Aynalı lenslerle Portre de çekilebilir. Konuyu arka plandan ayırama kabiliyeti iyidir. Fakat arka planda oluşturacağı bokehler yukarıda da bahsettiğim gibi, enteresan bir kompozisyon oluşturacaktır. Hoşunuza giderse portre de kullanabilirsiniz. Aslında portre için daha güzel lensler varken bu denli tele bir lensi pek de tavsiye etmem. Hele bu kadar yüksek odak uzaklıklarında…

Özel mercekler ya da uzaydan gelme kaplamalar içermediği için fiyatları gayet uygundur. Aslında aynalı lensler için tam fiyat performans ürünleri diyebiliriz.

Farklı markaların sistemleri aynı yahut bir birine çok benzeseler de oluşturdukları görüntü açısından kaliteleri çok farklı olabilir. Bazıları gerçekten kaliteli nispeten keskin görüntü verirken bazıları silik görüntü verir. Hatta görüntüye hakaret olmasın diye görüntü vermez desem daha doğru olur.

Diyaframları nispeten kısık olduklarından dolayı az ışıklı ortamlarda kullanılmaları çok zordur. Ay fotoğrafı için kullanımının dışında az ışıklı bir ortamda kullanım alanı bulmak imkansızdır. Titreşim engelleme sistemlerinin olmadığını da düşünürsek çok ışığa ihtiyacınız olacağını unutmayın.

Bazı aynalı lenslerde aynalar mavi veya gümüş rengi gibi farklı renklere boyanabilirler. Böylece çok ışıklı ortamlarda göze gelen ışığı azaltabilir. (Güneş gözlüğü gibi düşünülebilir). Diyafram olmadığından kısılamayacak ve makinenizin enstantane hızı da yetmez ise çok parlak nesneleri çekebilmemiz içindir bu ayna kaplamaları.

Her ne kadar aynalı lensler mercek yerine ayna içerir desek de bazı firmaların aynalı lenslerinde bile özel mercekler var. Yani ayna zaten var ve yanında ışığı zapt etmek için mercek de var. Kullanıcılar özellikle keskinliğinin daha iyi olduğunu söylüyorlar. Örnek Tamron 500mm f8 sp. Aynalı lensler içinde en meşhurlarındandır.

Refleks, katadioptriks veya mirror lens de denir. Tıpkı DSLR deki R harfinin Reflex i gibi. Görünen görüntü ile çekilen görüntünün arasında sadece ışık hızı kadar bir zaman dilimi olabilir. J

Piyasada en popüler aynalı (mirror) lensler:

Tamron 500mm f8 SP

Nikon 500mm f8 (fiyatları diğerlerine nazaran yüksektir)

Samyang 800mm f8 ( en son çıkan modellerden biridir)

Canon fd 400mm f5.6

Zeiss- Contax Mirotar 500mm f8 (Jüpiter’den Gelme T* kaplaması vardır ve sayede fiyatı çok yüksektir J)

Minolta AF reflex 500mm f8 (otofokusludur- Sony de aynısını üretmiştir.)

3m-5a (mto-500) 500mm f8 (Rus lensidir)

Vivitar Serisi 1 600mm F8

Sayabileceğimiz pek çok aynalı lens marka ve modeli daha vardır. Ben piyasada bilinen ve nispeten daha kaliteli dinilebilecek lensleri listelemeye çalıştım.

Sonuç olarak:

Aynalı lensler uzun odak uzaklıkları ve fiyatları yüzünden eskiden beridir tercih edile gelen lens ailesidir. Bunun yansıra mudillerine göre çok daha ergonomik olmalarından dolayı da sıklıkla tercih edilirler. Fakat birkaç ciddi dezavantajı da yok değildir. En büyük sorunu ise sabit kısık diyaframlarıdır. Alan derinliği kontrolü çok zor olur ve kısık diyaframları da az ışıkta bas ağrıtabilir. Fotoğrafçılıkla ilgilenenlerin tecrübe etmeleri adına sahip olabileceklerini düşünüyorum. Çok farklı bokehleri de cabası olacaktır.

Yazar: FatihA

Bir Cevap Yazın